Warunki powstawania złóż

Duże znaczenie dla rozwoju roślinności i możliwości tworzenia się pokładów kaustobiolitów miał klimat, który w dziejach Ziemi zmieniał się od skrajnie suchego do tropikalnego, sprzyjającego rozwojowi roślinności. Dalszym czynnikiem decydującym o możliwości powstawania pokładów kaustobiolitów jest morfologia terenu oraz jego tektonika, która musi stwarzać warunki do utrzymywania się wysokiego poziomu wód gruntowych. Przeważna część pokładów węgla, zwłaszcza tworzących serie, powstała w warunkach powolnego obniżania się terenu i dlatego w spągu pokładów obecne są osady grubo-, średnio- i drób miast dwa następne odpowiadają fazie geochemicznej. W fazie biochemicznej działają enzymy, bakterie i grzyby. Obumierające rośliny w górnej warstwie torfowiska ulegają rozkładowi spowodowanemu głównie przez mikroorganizmy, które działalność rozwijają przy niezbyt ograniczonym dostępie tlenu. W miarę pogłębiania się torfowiska bakterie tlenowe (aerobowe) ustępują na rzecz bakterii beztlenowych  rozwijających się na częściowo rozłożonych szczątkach roślin i dokonujących ich dalszego rozkładu w kierunku wzbogacenia w pierwiastek C. Wraz z głębokością zaznacza się wzbogacenie w ligninę, przy ubytku celulozy i hemicelulozy.

Faza biochemiczna

Najważniejszym procesem w fazie biochemicznej jest powstawanie kwasów huminowych, których zawartość w torfowiskach osiąga 25 —50%. W chwili nagromadzenia się nadmiernej ich ilości kończy się faza biochemiczna, a substancja roślinna ulega dalszym przemianom pod wpływem czynników fizyczno-chemicznych. Głębsze warstwy torfu, przykrywane narastającymi osadami organicznymi lub mineralnymi, ulegają zestaleniu, sprasowaniu i odwodnieniu. Następuje faza geochemiczna, obejmująca dwa etapy. W pierwszym, określanym mianem diagenezy, tworzą się węgle brunatne, a w drugim, zwanym metamorfizmem, powstają węgle kamienne. W węglach brunatnych zachodzą zmiany w ilościowym składzie chemicznym. Wzrasta w nich zawartość pierwiastka C, a zmniejsza się wodoru i tlenu. Diageneza kończy się przejściem kwasów huminowych w huminy. Metamorfizm węgli bywa również określany terminem uwęglenie. Wyróżnia się uwęglenie chemiczne i uwęglenie mechaniczne. Przyczynami uwęglenia są temperatura i ciśnienie wywołane metamorfizmem statycznym, termicznym (wpływ intruzji magmowych) lub dynamicznym. Metamorfizm statyczny, wynikający z ciężaru nadległych warstw, pozostaje też w związku z temperaturą w skorupie ziemskiej. Akumulat roślinny, znajdujący się w głębszych częściach serii węglonośnej, podlegał większemu ciśnieniu i wyższej temperaturze niż późniejsze jego nagromadzenia.

Ozokeryt

Ozokeryt jest produktem dyferencjacji krystalizacyjnej ropy naftowej zasobnej w stałe węglowodory. Powstaje wskutek szybkiego odgazowania ropy naftowej podczas migracji ku powierzchni ziemi. W wyniku adiabatycznego rozprężania gazów może nastąpić wówczas silne ochłodzenie ropy naftowej, co pociąga za sobą krystalizację stałych węglowodorów szeregu metanowego. Powstały w ten sposób produkt zawiera zwykle domieszkę węglowodorów płynnych i gazowych. Podobnego pochodzenia jest haczetyn, tj. biała mieszanina węglowodorów nasyconych. Termin wosk ziemny, używany jako synonim nazwy ozokeryt, jest nieścisły. Ozokerytu nie łączy pokrewieństwo z substancjami woskowymi, które występują np. w węglach brunatnych. Ozokeryty zawierają 84—86% wag. C, 14—15%wag. H i około 1,5— —2,0fl/o wag. O -f N + S. Są czarne, brunatne, niekiedy żółte lub zielonawe, plamiste. W dotyku przypominają wosk. Topią się w temperaturze niższej od 100°C. W płytce cienkiej zachowują się podobnie do tzw. kryształów ciekłych. Pozornie bezpostaciowe. Poddane naciskowi prostopadłemu do powierzchni płytki dają obrazy typowe dla ciał optycznie jedno-, a nawet dwuosiowych. Ozokeryty rozpuszczają się w benzenie, eterze itp. Tworzą wypełnienia szczelin i innych pustek w skałach osadowych. Spotykane są też w charakterze spoiwa piaskowców i drobnoziarnistych zlepieńców.

Trzeciorzęd

Największe akumulacje ropy naftowej w Karpatach fliszowych są. związane z piaskowcami ciężkowickimi; z nich uzyskano 44% ogólnego jej wydobycia. Na dalszym miejscu znajdują się piaskowce kliwskie i węglowiackie (po 15%) oraz piaskowce krośnieńskie, które dostarczyły 12% ropy. Największą wydajność osiągnięto z piaskowców kliwskich, gdyż 8600 t/ha powierzchni, a z ciężkowickich około 5300 t/ha. W tabeli 64 podano przeglądowe zestawienie najbardziej interesujących akumulacji bituminów w trzeciorzędzie karpackim. Z miocenem wypełniającym zapadlisko przedkarpackie związanych jest 28 większych akumulacji gazu ziemnego i jedno nagromadzenie ropy naftowej. Szczególnie gazonośne są osady tortonu dolnego i sarmatu. Największe nagromadzenia gazu ziemnego znajdują się na obszarze Lubaczów — Uszkowce, gdzie są związane z podanhydrytowymi piaskowcami baranowskimi, anhydrytami oraz z wkładkami piaskowców w seriach ilastych tortonu górnego i sarmatu dolnego, w okolicy Jarosławia,, Mirocina i Leżajska, gdzie serię gazonośną tworzą szare iłowce sarmackie z wkładkami piaskowców, na obszarze Przemyśl — Jaksmanicer w okolicy Kańczugi i Albinowej oraz bardziej na zachodzie koło Dębowca Śląskiego i Pogórza, gdzie gaz nagromadził się w piaskowcach tortonu pod nasunięciem karpackim. Roponośne okazały się piaskowce tortonu górnego i dolnego sarmatu w pobliżu Dębicy (Korzeniów) oraz utwory górnej jury i piaskowce baranowskie na obszarze Dębica — Ropczyce (Brzezówka).

Złoża Kredy

Z osadami dolnych pięter kredy dolnej związane są objawy bitumiczności w północno-wschodniej części niecki szczecińskiej oraz w okolicy Mogilna. Objawy bitumiczności zaobserwowano też w otworze Janiszewo i Turek (Kujawy) oraz w piaskowcach albu — cenomanu przewierconych nad Gopłem, w okolicy Drawska i Płońska. Ropę naftową stwierdzono w piaskowcach albskich przewierconych w Niedrzewicy koło Lublina. Objawy gazu ziemnego zostały dostrzeżone przy odwiercaniu osadów turonu i santonu w okolicy Turka i Mogilna. Wydobywanie się gazu ziemnego z margli górnokredowych znane jest w studniach wiejskich w Ostrowie Krupskim i w Antonowie koło Krasnegostawu, a także w okolicy Puław i Włodawy nad Bugiem. Znaczenie praktyczne mają akumulacje gazu ziemnego w piaskowcach cenomanu i szczelinowatych wapieniach turonu w Swarzewie koło Tarnowa. Występujący tu gaz zawiera ponad 92% wag. CH4 i znajduje się pod ciśnieniem nieco wyższym od hydrostatycznego. Ropa naftowa nagromadziła się w piaskowcach cenomańskich w okolicy Grobli i Pławniowic na północ od Bochni. W marglach kredy górnej i piaskowcach cenomanu znane są również objawy ropy naftowej w Wójczy (woj. kieleckie).

7100 m amerykanscy alpinisci anglicy annapurna ii annapurna iv atak na baszte atak na szczyt austriacy zdobywaja 8 tysiecznik baintha brakk broad peak middle bursztyn cechy kamieni szlachetnych cho oyu cztery obozy dhaulagiri dhaulagiri iv droga baueka faza biochemiczna formy kamieni ozdobnych gasherbrum i gaz i ropa gaz ziemny gestosc gazu zagadnienie gory zagadnienie gory p 10 zagadnienie gory p 11 zagadnienie gory p 12 zagadnienie gory p 13 zagadnienie gory p 14 zagadnienie gory p 15 zagadnienie gory p 16 zagadnienie gory p 17 zagadnienie gory p 18 zagadnienie gory p 2 zagadnienie gory p 3 zagadnienie gory p 4 zagadnienie gory p 5 zagadnienie gory p 6 zagadnienie gory p 7 zagadnienie gory p 8 zagadnienie gory p 9 granaty gyachung kang himalchuli jesienny sukces kangbachen kangchendzonga klasyfikacja kamieni ozdobnych kwarc lawina lhotse shar liptobiolity lodowiec lupki palne manaslu mineraly na nowych szlakach na nowym szlaku nefryt niewyjasniona tragedia nuptse oboz v odwrot ozokeryt paliwa plynne peak 29 perm podwojny sukces pola lodowe polacy polepszenie warunkow polski sukces pomoc porowatosc prosty jak jedynka przepuszczalnosc rakaposhi rekonesans sedymenty weglanowe sezon shisha pangma slaba forma spis wyposazenia szczegoly tragedii szturm torowanie drogi trasa trudnosci trzecia wyprawa trzeciorzed warunki powstawania zloz wegiel brunatny wloscy przewodnicy wschodnia gran p 10 p 11 p 12 p 13 p 14 p 15 p 16 p 17 p 18 p 2 p 3 p 4 p 5 p 6 p 7 p 8 p 9 wyprawa niemiecka wznowienie wyprawy yalung kang zamiec na mansalu zloza kredy zloza w karbonie znaczenie paliw plynnych znaczenie paliw stalych zwyciestwo i tragedia zywice kopalne zywnosc szturmowa